یادنامه نورمحمد مجیدی کرایی مورخ ،شاعر و نویسنده

این وبلاگ ،به معرفی آثارزنده یادنورمحمدمجیدی کرایی ، مورخ ،نویسنده و شاعر،از استان کهگیلویه و بویراحمد و مباحث اجتماعی وفرهنگی می پردازد.

رودخانه های استان کهگیلویه و بویراحمد
ساعت ۱:٤۱ ‎ق.ظ روز ۱۳٩٤/٤/٢٧  کلمات کلیدی: رودخانه های استان کهگیلویه و بویراحمد

رودخانه ها

 

رودخانه های اصلی این استان که در منابع جغرافیایی اسلامی آمده است، چهار شاخه است: - رودخانه تاب(مارون) - رودخانه سردان - رودخانه بازرنگ و - شیرین و به چندین شاخه فرعی که در فارسنامه ناصری هر یک جداگانه معرفی شده است، تقسیم می شوند.

 رودخانه بازرنگ(بشاور)

 

این رودخانه که نامش در منابع قدیم به اسم رودخانه بازرنگ ضبط شده در این زمان به بشار یا بشاور- تحریف شده« بی شاپور»- معروف است.

 فارسنامه ناصری در تعریف ان می نویسد:

 « رودخانه بشار از ناحیه رستم ممسنی، آبش شیرین و گواراست. آب چشمه گنجگان و چشمه براق بهم پیوسته در قریه یاسیج ناحیه تل خسروی کوگیلویه به آب سرتابه(سر آب تابه) پیوسته ی رود تل خسروی شود.»[1]

 گاوبه درباره ی این رودخانه می نویسد:

 «بشار- رودخانه بشار تقریباً از سی و پنج کیلومتری جنوب یاسوج سر چشمه می گیرد و این رودخانه از ناحیه رستم ممسنی جریان دارد. آب آن شیرین و مطبوع است. این رود آب چشمه های گنجگان براق و کمهر را در خود جای می دهد و در شهر یاسوج این رود با اب چشمه سر آب تابه بهم پیوسته و رود تل خسروی را بوجود می آورند. در نزدیکی های یاسوج رود بشار پهنائی در حدود 40 متر و عمقی بیش از نیم متر دارد، البته در فصول خشک سال این قسمتهای بشار، تل خسروی و از جنوب خاوری به سوی شمال خاوری جاری می باشند. از  طرح بالا می توان نتیجه گرفت که چشمه ها و رودهای فرعی و همچنین قسمتهای شبکه ی رودخانه ای تا پنجاه درجه شرقی قرار دارند.»[2]

 این رودخانه که شاخه هایی از رود رودک هایی از رودخانه سر آب تابه و صالحان به آن می پیوندد در محلی بنام دورود از نواحی کنونی بویر احمد به رودخانه فلارد سر حد شش ناحیه درآمیخته و تشکیل رودخانه خرسان را می دهد. اسامی محل عبور این رودخانه چشمه گنجگان و براق واقع در سرحد چهار دانگه کنونی و چشمه کمهر که ناحیه آن تقریباً به استان کهگیلویه و بویر احمد پیوسته تغییر اسمی نداده اند، لیکن ناحیه رستم ممسنی که در زمان تألیف فارسنامه ناصری به ناحیه کُمِر کاکان گفته می شد، به علت فروش و تصرف آن وسیله سران ایل قشقایی (حدود سال 1288) به اسم ناحیه کمهر و کاکان تغیر اسم یافته است.

 ماخذ : کتاب جغرافیای طبیعی و تاریخی استان کهگیلویه وبویراحمد . تالیف زنده یاد نورمحمد مجیدی کرایی

 



[1]- فارسنامه ناصری،  2 ، ص 323

[2]- ارجان و کهگیلویه، ص 252